συνδυάστε την ενότητα αυτή με τον :
Οδηγό Πόλης | "Αξιοθέατα"
αξιοθέατα

Πανέμορφες διαδρομές στα Πιέρια και την ευρύτερη περιοχή

Το Βελβεντό αποτελεί για κάθε επισκέπτη μια μοναδική ευκαιρία για απολαυστικές και ξεκούραστες στιγμές κοντά στη φύση, με όλες τις ανέσεις μιας μικρής οργανωμένης πόλης. Οι επισκέπτες των αστικών κέντρων που αναζητούν την ηρεμία της υπαίθρου και τη γεύση της παρθένας φύσης, μπορούν να βρούν στο Βελβεντό αυτό που ψάχνουν, αφού το Βελβεντό προσφέρει ποικίλες δυνατότητες για αναψυχή, χαλάρωση, αλλά και δράση, μέσα στις ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ του.


Σύνδεσμος με τη Διαδρομή:

• « Βελβεντό – ξωκλήσι Αγίας Τριάδας – Ρέμα Λάφιστας (: φαράγγι «Σκεπασμένο»)
   – παλιό μονοπάτι Καταφυγίου – Γέφυρα Καταφυγίου – Καταφύγι »



Φαράγγι « Σκεπασμένο »



Στα ριζά των δυτικών Πιερίων και στην είσοσο του ρέματος της Λάφιστας (ή αλλιώς Λαφόρεμα), το οποίο ξεκινάει από το Καταφύγι και χύνεται στη Λίμνη Αλιάκμονα-Πολυφύτου, 2,5 χλμ. από το Βελβεντό, βρίσκεται το Φαράγγι των εννιά πιερίδων μουσών, ή αλλιώς ... το «Σκεπασμένο». Η περιοχή βαπτίστηκε έτσι από ένα σημείο όπου το ρέμα σκεπάζεται από τη γη. Το «Σκεπασμένο» αποτελεί ένα τοπίο ιδιαίτερου φυσικού κάλλους, με τους καταρράκτες και τις φυσικές λιμνούλες, τους πλατανεώνες, τις παγωμένες πηγές, την πλούσια βλάστηση, τους εντυπωσιακούς βράχους ... κι έχει ταυτιστεί απόλυτα στη συνείδηση των βελβεντινών και των επισκεπτών με το Βελβεντό.

Από το ξύλινο «παρατηρητήριο», πρόσφατα διαμορφωμένο, μπορεί κανείς να απολαύσει τη θέα του πρώτου τριπλού καταρράκτη, ύψους 25μ.
Υπάρχει ειδική έκταση – πάρκο, που διαμορφώθηκε έτσι ώστε να μπορεί να υποδεχτεί ακόμα κι εκδηλώσεις ή συναυλίες. Ο επισκέπτης μπορεί να κατέβει τον καταρράκτη από ένα μονοπάτι ειδικής δυσκολίας, αναζητώντας το πέρας του. Για τους εραστές των «extreme sports», η κατάβαση μπορεί να γίνει με σκοινιά και μέσα από τον ίδιο τον καταρράκτη. Από την περιοχή του πάρκου, ο επισκέπτης έχει επίσης τη δυνατότητα να προχωρήσει στην κορυφή (κοίτη) του φαραγγιού, ψηλά από τον πρώτο καταρράκτη, συναντώντας μικρές φυσικές λίμνες, σκεπασμένες από αιωνόβια πλατάνια και άλλα αυτοφυή δέντρα. Κάπου εκεί θα ανακαλύψει και την πίστα χορού, διαμορφωμένη κατά τη δεκαετία του ’50 από τους παλιότερους Βελβεντινούς για να διασκεδάζουν με τις παρέες τους. Οι πιο τολμηροί επισκέπτες μπορούν να συνεχίσουν την ανάβαση στο Φαράγγι, ακολουθώντας το παλιό μονοπάτι προς το Καταφύγι. Η διαδρομή αυτή, πέρα από τη μαγεία της ανάβασης, κρύβει μικρές εκπλήξεις, δέκα ακόμα καταρράκτες, μικρούς και μεγαλύτερους, περίπου είκοσι λιμνούλες αλλά και λείψανα παλιών νερόμυλων.

Σύνδεσμος με τη Διαδρομή:
• « Βελβεντό – ξωκλήσι Αγίας Τριάδας – Ρέμα Λάφιστας (: φαράγγι «Σκεπασμένο»)
   – παλιό μονοπάτι Καταφυγίου – Γέφυρα Καταφυγίου – Καταφύγι »



Σεργιανίστε στις παραδοσιακές γειτονιές, με τα παλιά σπίτια, συνομιλήστε με τους φιλόξενους κατοίκους και γνωρίστε τη λαϊκή παράδοση και ιστορία του τόπου.




Σεργιανίζοντας τα γραφικά σοκάκια και τα στενά δρομάκια του Βελβεντού θα διαπιστώσει κανείς πως η εναλλαγή εντυπώσεων είναι ιδιαίτερα έντονη και συναρπαστική. Αφήστε λοιπόν τα βήματά σας να σας οδηγήσουν στις μικρές γειτονιές του Βελβεντού, όπως στου 'Ψυρή' και τη 'Μπαράγκα΄, στο «Τσαμπλάκ’» και «τ’ Φίγκα τ’ αλώνια». Γευτείτε τη φιλοξενία των κατοίκων, που με χαρά θα σας προσφέρουν ένα τσίπουρο, έναν καφέ ή ένα γλυκό του κουταλιού και τους λαχταριστούς μεζέδες στα ταβερνάκια της πλατείας.

Στο Ιστορικό Κέντρο βρίσκονται αρκετά από τα διατηρητέα κτίρια της μακεδονίτικης αρχιτεκτονικής, κτίρια δημόσια (όπως το παλιό «Αρρεναγωγείο» δίπλα στην κεντρική εκκλησία, αλλά και ιδιωτικά, όπως η «οικία Τσιρίγκα» ή το πρόσφατα αναπαλαιωμένο «αρχοντικό Κώνστα» που διαμορφώθηκε σε Λαογραφικό Μουσείο.

Η «Λαογραφική Συλλογή Βελβεντού» είναι αξιολογότατη τόσο ως προς το περιεχόμενο, όσο και ως προς την έκθεση του υπάρχοντος υλικού, που ανταποκρίνεται επάξια στις πιο σύγχρονες προδιαγραφές και επιταγές της σύγχρονης μουσειολογίας.

Συνεχίζοντας τη βόλτα σας στο Βελβεντό, θα συναντήσετε επίσης δείγματα νεοκλασικής αρχιτεκτονικής, αλλά και παλιά πετρινα σπίτια με ανθοστόλιστες αυλές. Από το γραφικό αυτό φόντο δε θα μπορούσε να λείπει και το χαρακτηριστικό των παλιότερων οικισμών πηγάδι («του Καστανάρα»), οι μικρές πλατεΐτσες και τα καταπράσινα πάρκα και λίγο πιο έξω από το χωριό, ο αναπαλαιωμένος Μύλος του Παπασταμάτη, ή κοντά στο Μετόχι ο Μύλος του Κοσμά και οι διάσπαρτες, μέσα και έξω από τον οικισμό κρήνες με το δροσερό νερό των Πιερίων.


Επισκεφθείτε τους αρχαιολογικούς χώρους του Βελβεντού


Στη θέση "Βασιλάρα Ράχη" και «Μπράβας», οι ανασκαφές έφεραν στο φώς σημαντικά λείψανα προϊστορικών οικισμών. Αν και ο χώρος αυτών των οικισμών δεν είναι διαμορφωμένος ακόμα και επισκέψιμος, αξίζει τον κόπο να επισκεφτείτε την ευρύτερη περιοχή για να πάρετε μια γεύση του τοπίου και της θέας που επέλεγαν οι προϊστορικοί άνθρωποι προκειμένου να αναπτύξουν τον πολιτισμό τους. Οι οικισμοί που αναφέρθηκαν εντάσσονται σε μια ευρύτερη ενότητα οικισμών στην παραποτάμια τότε (από το 6500 π.Χ) και παραλίμνια σήμερα περιοχή της κοιλάδας του μέσου ρου του Αλιάκμονα και είναι στην πλειοψηφία τους σήμερα σκεπασμένοι από τα νερά της τεχνητής λίμνης Πολυφύτου.

Ένας σημαντικός και εκτεταμένος οικισμός πρέπει επίσης, αν κρίνουμε από τα αρχαιολογικά τεκμήρια, να άνθισε κατά τα κλασικά & ελληνιστικά χρόνια γύρω από την «Γρατσιάνη» (ή Παλαιόκαστρο Γρατσάνου»), με δορυφορικούς οικισμούς στη γύρω περιοχή. Η θέση Μπράβας και η τοποθεσία «Φσόκα» αποκάλυψαν επίσης οικιστικά κ.α. λείψανα. Η πιο ξεκάθαρη αρχαιολογική εικόνα που έχουμε από τη ρωμαϊκή περίοδο αποδεικνύει τηνσυνέχιση της κατοίκησης στην περιοχή.

Η Βυζαντινή περίοδος αντιπροσωπεύεται ακόμα πιο έντονα. Λείψανά της είναι ορατά και επισκέψιμα: Στο « Παλαίκαστρο» μπορεί κανείς να δει θεμέλεια ρωμαϊκού φρουρίου (3 ου αι. μ.Χ.) , ανακατασκευασμένου από τον Ιουστινιανό στον 6ο αι. μ.Χ. ενταγμένο στην ευρύτερη ενότητα κάστρων της περιοχής (Παλαιόκαστρο Γρατσάνου, Σέρβια, Φρούριο). Αξίζει εξάλλου να επισκεφτεί κανείς τον Άγιο Μηνά (12ος-15ος αι.), τον Άγιο Γεώργιο & τον Άγιο Νικόλαο στο «Μπάϊκο» (13 ος αι.), την Αγία Παρασκευή στην «Αβουζιανή» (14ος αι.), τον Άγιο Δημήτριο (Γρατσιάνης: 14ος-15ος αι.), το Μοναστήρι της Αγίας Τριάδος (15ος-17ος αι.), τον Άγιο Νικόλαο στην είσοδο του Βελβεντού και τον Προφήτη Ηλία Παλαιογρατσάνου (16ος αι.) των οποίων σώζονται αξιολογότατες τοιχογραφίες ή αρχιτεκτονικά τμήματα.

Όλα τα αρχαιολογικά ευρήματα, επιγραφικά μνημεία, μαρμάρινα αρχιτεκτονικά και αναθηματικά μέλη, τάφοι, όστρακα κεραμικής κ.α..., βρίσκονται στην επίσημα αναγνωρισμένη από το κράτος «Αρχαιολογική Συλλογή του Βελβεντού», που θα φιλοξενηθεί στο προσεχές μέλλον στο κτίριο του παλιού Αρρεναγωγείου.

Σύνδεσμος με Διαδρομές::

• «Μετόχι –Καρυές – Άγιος Βασίλειος & Πέτρα του Βασιλιά – Θέση θέας (Παλιό ΥΠΕΜ) – Παλαίκαστρο »
• «Βελβεντό – Μοναστήρι Αγίας Τριάδος – Θέση Νιβριζάρα » | (οδικώς ή με τα πόδια)


Ιερό προσκύνημα στις εκκλησίες του Βελβεντού


Στην είσοδο του οικισμού βρίσκεται η εκκλησία του Άγιου Μηνά η οποία χτίστηκε τον 12ο αιώνα κι εκείνη του Αγίου Νικολάου (του 16 ου αι.), που αποτελούν δύο μόνο από τα 80 γραφικά και πανέμορφα ξωκλήσια που κοσμούν την ευρύτερη περιοχή του Βελβεντού. Οι δύο ενοριακοί ιεροί ναοί του οικισμού είναι της «Κοιμήσεως της Θεοτόκου» στο κέντρο του χωριού με το επιβλητικό και περίτεχνο ξύλινο τέμπλο της και ο «Άγιος Διονύσιος ο εν Ολύμπω» που δέχεται κάθε χρόνο τα λείψανα του Αγίου συγκεντρώνοντας τους πιστούς της ευρύτερης περιοχής σε προσκύνημα.

 

Σημαντικές θρησκευτικές εκδηλώσεις που συνοδεύονται από πανυγηρικούς εορτασμούς αποτελούν ο 15αύγουστος, γιορτή της Θεοτόκου-πολιούχου της πόλης, του Σωτήρος (6 Αυγούστου), του Αη-Θανάση (18 Ιαανουαρίου), της Αγίας Τριάδας και του Προδρόμου στο Μαναστήρι κλπ.. Άλλωστε, σε όλα τα ξωκκλήσια του Βελβεντού, την ημέρα της γιορτής τους πραγματοποιούνται μικρές ή μεγαλύτερες εκδηλώσεις χάρη στην φροντίδα και τη συμμετοχή των Βελβεντινών.


Συνδυάστε την επίσκεψη σας στο Βελβεντό με τον
εορτασμό του Δεκαπενταύγουστου, Χριστουγέννων και Πάσχα


Το Βελβεντό, πλούσιο σε παραδόσεις, ήθη και έθιμα, αποτελεί μοναδική εμπειρία για επίσκεψη, ιδιαίτερα κατά τις περιόδους των γιορτών και των πανηγυριών. Ο 15αύγουστος, τα Χριστούγεννα, το Πάσχα και οι απόκριες αναβιώνουν παραδόσεις που μαζί με εκδηλώσεις, θρησκευτικές και πολιτιστικές, συνθέτουν ένα μοναδικό γιορτινό μωσαϊκό, το οποίο αξίζει να γνωρίσετε! Τέτοιες μέρες το Βελβεντό σφύζει από ζωή και το γλέντι δε σταματά!


Επισκεφτείτε τους γραφικούς οικισμούς του Βελβεντού:
το Παλαιογράτσανο, το Καταφύγί, την Αγία Κυριακή και το Πολύφυτο


Μοναδική εμπειρία, που αξίζει τον κόπο να ζήσετε, αποτελεί η βόλτα στα τέσσερα δημοτικά διαμερίσματα που μαζί με το Βελβεντό συνθέτουν το Δήμο Βελβεντού. Μέσα από τα αρειβατικά μονοπάτια και τις πανέμοφες διαδρομές στα καταπράσινα Πιέρια προσεγγίζετε τους γραφικούς οικισμούς για να απολαύσετε από κει την πανοραμική θέα της λίμνης και της ευρύτερης περιοχής της Δυτικής Μακεδονίας, αλλά και του Ολύμπου.

 
Στους γραφικούς αυτούς οικισμούς μπορείτε να θαυμάσετε τις λαογραφικές συλλογές που τους χαρακτηρίζουν. Η ιστορική κοινότητα Καταφυγίου αποτελεί γενέτειρα του διεθνώς γνωστού Αλέξη Ζορμπά, ήρωα του Νίκου Καζαντζάκη, το σπίτι του οποίου μπορείτε να επισκεφτείτε!

Σύνδεσμος με Διαδρομή:
• « Βελβεντό – Παλαιογράτσανο – Καταφύγι – Αγία Κυριακή – Πολύφυτο »


Η λίμνη του Πολυφύτου, το Φράγμα
και ο Υδροηλεκτρικός Σταθμός Πολυφύτου

Απολαύστε από τη βεράντα ενός σπιτιού στο Βελβεντό ή από τα Πιέρια Όρη τη δύση του ήλιου στα νερά της λίμνης, που βρίσκεται σε μικρή απόσταση από το Βελβεντό και που διασχίζεται από τη μεγαλύτερη γέφυρα των Βαλκανίων. Η λίμνη Πολυφύτου, αποτελεί μια από τις μεγαλύτερες τεχνητές λίμνες της Ελλάδας κι ένα τοπίο μοναδικής αισθητικής και ιδιαίτερης περιβαλλοντικής σημασίας. Επίσης η λίμνη προσφέρεται για μια σειρά δραστηριοτήτων, όπως η κολύμβηση, το ψάρεμα, άλλες αθλητικές δραστηριότητες, αλλά και για αναψυχή. Εξαιρετικό ενδιαφέρον παρουσιάζει το Φράγμα της λίμνης στο οποίο φτάνει κανείς διανύοντας μια όμορφη κι εντυπωσιακή διαδρομή παράλληλα της λίμνης.

Το Φράγμα Πολυφύτου αποτελεί ένα από τα τρία που παρεμβαίνουν στη ροή του ποταμού πριν τα νερά του καταλήξουν στο Θερμαϊκό Κόλπο. Αξίζει επίσης να επισκεφθεί κανείς τον Υδροηλεκτρικό Σταθμό Πολυφύτου, ο οποίος, τοποθετημένος μέσα σε ένα πανέμορφο τοπίο, αποτελεί αξιόλογο τεχνολογικό και εκπαιδευτικό αξιοθέατο.

Σύνδεσμος με Διαδρομή:
• « Βελβεντό – Φράγμα & Εργοστάσιο ΥΗΣ Πολυφύτου – Πολύφυτο
   - Ήμερα & Αύρα – Γέφυρα Λίμνης Αλαιάκμονα/Πολυφύτου - Κοζάνη – Αιανή – Σέρβια – Βελβεντό »


Καφεδάκι, ουζάκι ή φαγητό στην πλακόστρωτη πλατεία και το Μετόχι



Το Βελβεντό φημίζεται για το ντόπιο τσίπουρο και το κρασί του, τους νοστιμότατους μεζέδες, τα ουζερί, τις ταβέρνες και τις καφετέριες της κεντρικής του πλατείας αλλά και τα εξοχικά του κέντρα. Μπορείτε για παράδειγμα να απολαύσετε τον καφέ σας ή το φαγητό σας στο γραφικό και ιστορικό Μετόχι στην ανατολική πλευρά της κωμόπολης - μέσα στα πλατάνια του ορεινού όγκου των Πιερίων.



Επισκεφθείτε τους δύο Αγροτικούς Συνεταιρισμούς Βελβεντού,
'ΑΣΕΠΟΠ' και 'Δήμητρα'


Δείτε από κοντά την παραλαβή, επεξεργασία και συσκευασία των προϊόντων του Βελβεντού, κυρίως ροδακίνων και μήλων και γίνετε μάρτυρες της αλήθειας που κρύβει το λογότυπο «Από την παραγωγή στην κατανάλωση».

Οι δύο συνεταιρισμοί κατέχουν σημαντικό ρόλο στην οικονομία της περιοχής και αποτελούν δείγμα συνεταιριστικής αλληλεγγύης και συσπείρωσης των κατοίκων του Βελβεντού.








Γνωρίστε τα προϊόντα του Γυναικείου Αγροτικού Συνεταιρισμού Βελβεντού


Ο Γυναικείος Συνεταιρισμός δημιουργήθηκε το 1985 και αρχικά ασχολήθηκε με την ύφανση χειροποίητων κεντημάτων και πλεκτών. Με το πέρασμα των χρόνων, οι δραστηριότητές του επεκτάθηκαν στην παραγωγή μαρμελάδων, γλυκών του κουταλιού και κομπόστας, που έχουν γίνει γνωστά σε όλη την Ελλάδα, και όχι μόνο, χάρη στην ποιότητα, την ποικιλία και την ασύγκριτη γεύση τους, αλλά και χάρη στη διατήρηση των παραδοσιακών συνταγών και πρακτικών παραγωγής, στην απουσία συντηρητικών και στη χρήση βιολογικής πρώτης ύλης.

Τα προϊόντα του Γυναικείου Συνεταιρισμού μπορείτε να τα βρείτε στο super market του ΑΣΕΠΟΠ και στα καταστήματα που πωλούν τοπικά προϊόντα.



Επισκεφθείτε τα οινοποιεία Βελβεντού - Δρόμοι του Κρασιού


Το Βελβεντό ανέκαθεν αποτελούσε μέρος με εξερετικά εύφορα εδάφη και οι κάτοικοί του εδώ και πολλά χρόνια τώρα ασχολούνται, τόσο για προσωπική τους χρήση και απόλαυση, όσο κι επαγγελματικά με την παραγωγή κρασιού. Οι οινοποιοί Βογιατζής, Ζανδές, Καμκούτη, αποτελούν τους τρεις επίσημους εκπροσώπους του Βελβεντού στον τομέα παραγωγής κρασιού και τσίπουρου (ρακής) και η δραστηριοποίησή τους στο χώρο ενέταξε το Βελβεντό στους τόπους του Διόνυσου που ανήκουν στο πρόγραμμα 'Δρόμοι του Κρασιού'. Τα κτήματα και τα οινοποιεία τους αποτελούν χώρους επισκέψιμους. Μια επίσκεψη λοιπόν στα κτήματα αυτά, καθώς επίσης και η δοκιμή των κρασιών τους θα σας μαγέψει.

Ο Νοέμβριος δε, αποτελεί το μήνα που παρασκευάζεται «η ρακή» του Βελβεντού. Τα Καζάνια καπνίζουν και γεμίζουν με παρέες που τραγουδούν συντροφεύοντας τον εκάστοτε παραγωγό που έχει σειρά να «φκιάσ’ τα τσίπουρα» και από τις μυρουδιές των ψητών κρεάτων στα κάρβουνα. Μη διστάσετε να πάρετε μέρος σ’ ένα τέτοιο γλέντι!